Altın Zekâtı Nasıl Hesaplanır? Nisab Miktarı ve Güncel TL Karşılığı
Zekât, nisab miktarına ulaşan ve üzerinden bir kameri yıl geçen malın kırkta birinin (%2,5) verilmesidir. Diyanet İşleri Başkanlığı nisab ölçüsü olarak 80,18 gram altını esas alır; gram altın 6.892,22 TL iken nisab 552.618,20 TL’ye karşılık gelir (9 Eylül 2026). Bu rehber altın, gümüş, nakit ve dövizin zekâtının nasıl hesaplandığını, ziynet altınıyla ilgili görüş farklarını ve sık yapılan hataları anlatır; hesabı zekât hesaplama aracıyla yapabilirsiniz.
Canlı fiyatlar (9 Eylül 2026)
Nisab nedir, bugün kaç TL?
Nisab, zekâtın farz olması için gereken asgari mal miktarıdır. Hz. Peygamber döneminde 20 miskal (dinar) altın olarak belirlenmiş, Diyanet bunu 80,18 gram olarak hesaplamıştır (bazı hesaplamalarda 85 gram kullanılır). Gümüş için nisab 200 dirhem, yani 561,2 gramdır; ancak gümüşün değeri çok düşük olduğundan günümüzde altın nisabı esas alınır. Bugünkü değerler: altın nisabı 80,18 × 6.892,22 = 552.618,20 TL; gümüş nisabı 561,2 × 104,94 = 58.892,33 TL.
Hangi mallar zekâta tabidir?
- Altın ve gümüş: her formda (külçe, sarrafiye, bilezik). Değer, zekât gününün piyasa fiyatıyla ve ayarına göre hesaplanır; işçilik dikkate alınmaz.
- Nakit, banka hesapları, döviz: TL karşılığıyla.
- Ticari mallar: satış değeriyle.
- Alacaklar: tahsili beklenen sağlam alacaklar.
- Kripto ve yatırım hesapları: çağdaş fetvalara göre değeriyle zekâta tabidir.
Oturulan ev, binilen araç, ev eşyası, meslek aletleri ve giyim zekâta tabi değildir. Vadesi gelmiş borçlar toplamdan düşülür; kalan tutar nisabı aşıyorsa ve yıl boyunca nisabın altına inmediyse zekât farzdır.
Altının zekâtı adım adım
- Altınları ayarına göre gruplayın: 24 ayar gram/külçe, 22 ayar sarrafiye ve bilezik, 18-14 ayar takı.
- Her grubun gramajını ilgili ayar fiyatıyla çarpın: 24 ayar için gram altın (6.892,22 TL), 22 ayar için 22 ayar gram fiyatı (6.246,98 TL), 18 ayar 5.000,32 TL, 14 ayar 3.904,36 TL. Sarrafiyede saf altın içeriğini kullanmak da mümkündür (çeyrek 1,607 g × gram altın).
- Gümüş, nakit, döviz ve diğer malları TL olarak ekleyin; borçları düşün.
- Toplam nisabı (552.618,20 TL) aşıyorsa toplamın %2,5’ini hesaplayın.
- Zekâtı altın olarak vermek isterseniz TL tutarı gram altına bölün.
Örnek: 100 gram 22 ayar bilezik (624.698,00 TL) + 50.000 TL nakit, borç yok → toplam nisabı aşar; zekât = toplam × 0,025. Araç bu hesabı canlı fiyatla yapar: zekât hesaplama.
Ziynet (takı) altınının zekâtı
Mezhepler ayrılır: Hanefi mezhebi ve Diyanet’in görüşüne göre kullanılan ziynet altını da nisabı aşıyorsa zekâta tabidir; Şafii, Maliki ve Hanbeli mezheplerinde meşru ölçüde kullanılan takı zekâttan muaftır. Türkiye’de yaygın uygulama Hanefi görüşüdür. Hesapta işçilik değil metal değeri alınır: 22 ayar bilezik 22 ayar gram fiyatıyla değerlenir.
Sık yapılan hatalar
- Nisabı alış fiyatının yıllar önceki değeriyle hesaplamak: nisab ve mal değeri zekât gününün fiyatıyla bulunur.
- Kameri yılı miladi yılla karıştırmak: kameri yıl 354 gündür; her yıl aynı hicri tarihte hesap yapılır (çoğunlukla Ramazan).
- Bileziği işçilikli vitrin fiyatıyla hesaplamak: yalnızca metal değeri alınır.
- Borçları düşmemek veya uzun vadeli kredinin tamamını düşmek: vadesi gelmiş taksitler düşülür; ayrıntı için din görevlisine danışın.